ایران و آمریکا در جست‌وجوی فرمول توافق

به گزارش الجزیره پیشنهاد منتسب به ایران برای پایان درگیری‌ها و شکل‌دهی به یک توافق منطقه‌ای، در سه مرحله شامل توقف جنگ و ایجاد سازوکارهای امنیتی، تعیین تکلیف پرونده هسته‌ای و تحریم‌ها و در نهایت طراحی یک نظام امنیتی فراگیر در منطقه ارائه شده است. البته در این گزارش اشاره شده است که این طرح هنوز از سوی مقامات داخلی تایید یا تکذیب نشده است. ایران اخیرا بار دیگر پیامی مکتوب حاوی پیشنهادهای مدنظر خود را به میانجی‌گران پاکستانی ارائه کرد. بنابر گزارش‌ها، ایران پیشنهاد باز کردن تنگه هرمز در مقابل تضمین پایان دائمی جنگ و حل مساله هسته‌ای در مذاکرات بعدی را ارائه داده است. طرحی که باز هم با موافقت ترامپ مواجه نشد؛ رویترز در این رابطه به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش کرد که رئیس‌جمهوری آمریکا رضایت چندانی از طرح پیشنهادی ایران نداشته است.

وی گفت که رئیس کاخ سفید از آن جهت از پیشنهاد ارائه‌شده از سوی ایران راضی نیست که در این طرح به برنامه هسته‌ای ایران پرداخته نشده است. در عین حال خبرگزاری اکسیوس به نقل از منابع آگاه گزارش داد که روز دوشنبه گذشته، استیو ویتکاف، فرستاده کاخ سفید، فهرستی از اصلاحیه‌ها را به ایران ارسال کرد که بر گنجاندن مجدد موضوع هسته‌ای در متن پیش‌نویس متمرکز است. همزمان با این تحولات، نورالدین الدغیر خبرنگار الجزیره در تهران جزئیاتی از تبادل پیام‌ها بین تهران و واشنگتن ارائه کرد و گفت: «در مذاکرات ایران و آمریکا، آنچه در حال بررسی است، نه فقط تبادل پیشنهادها، بلکه جست‌وجوی فرمول نهایی برای توافق چارچوبی بین تهران و واشنگتن است. »

آخرین جزئیات طرح ایران

طی دو روز اخیر جزئیاتی از پیشنهاد ۱۴ بندی ایران در پاسخ به پیشنهاد ۹ بندی آمریکا در رسانه‌ها مطرح شده است‌. در آخرین خبرها، الجزیره در گزارشی مدعی شده است که ایران پیشنهاد سه‌مرحله‌ای برای پایان درگیری‌ها و شکل‌دهی به یک توافق منطقه‌ای ارائه کرده است. کلیات پیشنهاد ایران شامل ۳ مرحله اصلی است که به شرح زیر است:

مرحله اول: توقف درگیری‌ها و امنیت منطقه‌ای

پایان جنگ: هدف این مرحله تبدیل آتش‌بس به پایان کامل جنگ در بازه زمانی حداقل ۳۰ روزه است.

تضمین بین‌المللی: تشکیل یک مرجع بین‌المللی برای تضمین‌عدم بازگشت به وضعیت جنگی.

تعهد عدم تعرض: توقف جنگ در کل منطقه و تعهد متقابل ایران و آمریکا به‌عدم تجاوز (این تعهد شامل متحدان ایران در منطقه و همچنین اسرائیل می‌شود).

تنگه هرمز: بازگشایی تدریجی تنگه هرمز؛ ایران مسوولیت پاکسازی مین‌ها را بر عهده می‌گیرد و با دریافت حمایت (پشتیبانی) از سوی آمریکا در این زمینه مخالفت نمی‌کند.

رفع محاصره: رفع تدریجی محاصره بنادر ایران متناسب با روند بازگشایی تنگه هرمز.

خروج نظامی: عقب‌نشینی نیروهای آمریکایی از محیط دریایی پیرامون ایران و پایان دادن به وضعیت بسیج نظامی.

خسارت‌ها: اصلاح بند مربوط به جبران خسارت‌ها با یک فرمول جدید و نوآورانه.

مرحله دوم: پرونده هسته‌ای و تحریم‌ها

فرمول غنی‌سازی: بحث درباره توقف کامل عملیات غنی‌سازی اورانیوم برای یک سقف زمانی که ممکن است تا ۱۵ سال باشد.

پس از دوره محدودیت: بازگشت ایران به غنی‌سازی ۳.۶ درصدی پس از پایان سقف زمانی، بر اساس اصل «ذخیره صفر».

حفظ زیرساخت‌ها: رد هرگونه برچیدن زیرساخت‌های هسته‌ای یا تخریب تاسیسات.

سرنوشت ذخایر: بررسی سرنوشت ذخایر اورانیوم با غنی‌سازی بالا بین دو گزینه: انتقال به خارج یا رقیق‌سازی.

رفع تحریم‌ها: تاکید بر ضرورت وجود مکانیسمی روشن برای لغو تحریم‌ها در برابر اقدامات هسته‌ای.

آزادسازی اموال: لغو تحریم‌ها شامل آزادسازی تدریجی پول‌های بلوکه شده بر اساس یک جدول زمانی است.

مرحله سوم: امنیت پایدار منطقه‌ای

گفت‌وگوی راهبردی: تهران پیشنهاد ورود به یک گفت‌وگوی استراتژیک با کشورهای عربی و محیط پیرامون برای ساخت یک نظام امنیتی فراگیر که شامل تمام منطقه باشد را مطرح کرده است. لازم به تاکید است که مقامات داخلی تا لحظه مخابره این خبر توضیحی ارائه نداده‌اند. روز شنبه نیز کاظم غریب آبادی، معاون وزیر امور خارجه در سخنانی تاکید کرد که جمهوری اسلامی ایران طرح خود را با هدف خاتمه دائمی جنگ تحمیلی به پاکستان به عنوان میانجی ارائه کرده و اکنون توپ در زمین آمریکا است که راه دیپلماسی یا تداوم رویکرد مبتنی بر تقابل را برگزیند.