وداع با مرد آرام دیپلماسی

سیدکمال خرازی متعلق به خانواده‌ای اصیل و مذهبی در تهران بود. او که فرزند آیت‌الله حاج سیدنایب از کسبه خوش‌نام بازار بود، مسیر علمی خود را در رشته روان‌شناسی و علوم تربیتی تا درجه استاد تمامی دانشگاه تهران پیمود. پیشینه تربیتی او در مدرسه علوی، شخصیتی متین و منضبط از او ساخت که حتی در اوج بحران‌های سیاسی، وقار و آرامش خود را حفظ می‌کرد. خرازی از جمله چهره‌هایی بود که پس از انقلاب اسلامی، مسوولیت‌های خطیری همچون مدیریت کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و سرپرستی خبرگزاری پارس (ایرنای کنونی) را بر عهده گرفت. او در دوران دفاع مقدس با پذیرش مسوولیت ستاد تبلیغات جنگ، نقش بی‌بدیلی در مدیریت افکار عمومی و تبیین حقانیت ایران در جنگ تحمیلی ایفا کرد.

مدل سیاست‌ورزی کمال خرازی را می‌توان ترکیبی از عقلانیت پایبند به ارزش‌ها و دیپلماسی کارآمد دانست. او که هشت سال سکان وزارت امور خارجه را در دولت اصلاحات بر عهده داشت، توانست چهره‌ای مقتدر و در عین حال اهل گفت‌وگو از ایران به جهان مخابره کند. تصویر لبخند تاریخی او در کنار جک استراو در جریان مذاکرات سعدآباد، در حافظه جمعی ایرانیان به‌عنوان نمادی از تلاش برای گشایش‌های دیپلماتیک ثبت شده است. خرازی همواره مورد اعتماد ارکان عالی نظام بود و انتصاب او به ریاست شورای راهبردی روابط خارجی از سوی رهبر شهید، گواهی بر این مدعاست که او فراتر از جناح‌بندی‌های سیاسی، به عنوان یک سرمایه ملی در حوزه سیاست خارجی شناخته می‌شد.

به گزارش جماران، حسن روحانی در پیامی با تسلیت شهادت این یار دیرین، ایشان را استادی برجسته در حوزه سیاست خارجی و صاحب‌رأی در عرصه‌های علمی توصیف کرد که در هر مسوولیتی منشأ برکات برای اسلام و ایران بود. روحانی با اشاره به سوابق همکاری با شهید خرازی، فقدان او را ضایعه‌ای بزرگ برای جامعه نخبگانی کشور دانست. همچنین به گزارش «ایسنا» سید محمد خاتمی نیز در پیامی شهادت خرازی را تسلیت گفت و تاکید کرد که وی عمر شریف خود را در راه اعتلای میهن و دانش صرف کرد. مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، نیز در پیامی رسمی شهادت مظلومانه این دیپلمات فرهیخته را به ملت سرافراز ایران و جامعه دیپلماسی تسلیت گفت. پزشکیان در این پیام، شهید خرازی را چهره‌ای متعهد و اثرگذار خواند که در مسوولیت‌های خطیری همچون سفارت در سازمان ملل و وزارت خارجه، با درایت از آرمان‌های انقلاب دفاع کرد. به گزارش خبرگزاری آنا، علی‌اکبر ولایتی، مشاور امور بین‌الملل رهبری نیز با صدور پیامی، سوابق انقلابی و دلسوزی شهید خرازی در خدمت به نظام را ستود و او را شخصیتی ممتاز در تاریخ دیپلماسی ایران معرفی کرد.

در همین راستا، سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان، در پیامی شهادت رئیس شورای راهبردی روابط خارجی را تسلیت گفت و خاطرنشان کرد که نام کمال خرازی با وقار دیپلماسی ایران و منطق استوار در برابر جهان گره خورده است. همچنین محمدجواد ظریف، وزیر پیشین خارجه، در یادداشتی با محکوم کردن جنایت متجاوزان آمریکایی-صهیونیستی، شهید خرازی را نمونه بارز انسانیت و اخلاق‌مداری دانست و تاکید کرد که هدف قرار دادن منادیان گفت‌وگو، نشان‌دهنده هراس دشمن از دیپلماسی مقتدرانه ایران است. شهادت کمال خرازی در سن ۸۱سالگی، درحالی‌که همچنان به عنوان یکی از استوانه‌های مشورتی نظام فعالیت می‌کرد، فصل جدیدی از ایثار در جبهه دیپلماسی را گشود. او که در سال‌های اخیر با تمرکز بر علوم شناختی، به دنبال پیشرفت علمی کشور بود، در نهایت با جراحاتی که از حمله به حریم خصوصی‌اش بر تن داشت، به کاروان شهدا پیوست تا ثابت کند مسیر دفاع از عزت ملی، از پشت میزهای مذاکره تا سنگرهای شهادت، امتدادی واحد دارد. میراث او در ساختار سیاست خارجی ایران همواره زنده خواهد ماند.