روند قیمتها عدم قطعیت را به نمایش گذاشته است
بازارها پس از آتشبس
در بازار داخلی، دلار با افت ۴.۷درصدی به کانال ۱۵۲ هزار تومان رسید و گواهی سپرده طلا با کاهش ۰.۷۶درصدی، حباب مثبت پیدا کرد. صندوقهای طلا و گواهی نقره نیز نوسان محدودی داشتند و با تغییرات اندک همراه بودند، درحالیکه بازار فیزیکی بورس کالا به دلیل ابهامات ژئوپلیتیک همچنان رکود را تجربه کرد و حجم معاملات پایین باقی ماند. این وضعیت نشان میدهد آرامش بازارها موقت و چشمانداز کوتاهمدت مثبت اما ناپایدار است و سرمایهگذاران باید همچنان به ریسکهای سیاسی و اقتصادی توجه داشته باشند.
تغییر روند بازارهای جهانی
در روز چهارشنبه، بازارهای جهانی تحت تاثیر یک عامل کلیدی ژئوپلیتیک یعنی آتشبس موقت میان آمریکا و ایران و پیامدهای آن بر بازار انرژی، وارد مرحلهای از آرامش نسبی شده است. این آرامش اما با عدمقطعیت عجین شده است، زیرا سرمایهگذاران هنوز با شرایط مبهمی مواجهاند و امکان بازگشت تنشها همواره وجود دارد. این تحول که پس از هفتهها بحران و نگرانی درباره بسته شدن تنگه هرمز در سال۲۰۲۶ رخ داد، بهسرعت ساختار انتظارات سرمایهگذاران را در تمامی کلاسهای دارایی تغییر داد و موجی از تجدید نظر در تصمیمات سرمایهگذاری ایجاد کرد.
مهمترین واکنش بازار، سقوط شدید قیمت نفت بود. نفت برنت که پیشتر به دلیل ریسکهای ژئوپلیتیک و اختلال در صادرات کشورهای حوزه خلیج فارس، در سطوح بالای ۱۱۰ تا ۱۲۰ دلار معامله میشد، با اعلام آتشبس بیش از ۱۴ تا ۱۵ درصد کاهش یافت و به زیر ۱۰۰ دلار رسید. این کاهش قیمت نشاندهنده کاهش ریسک عرضه ناشی از احتمال بازگشایی تنگه هرمز است؛ گذرگاهی که حدود ۲۰ درصد نفت جهان از آن عبور میکند و هرگونه اختلال در آن میتواند نوسانات گستردهای در بازار انرژی ایجاد کند. با این حال، سطح قیمتها همچنان بالاتر از میانگینهای پیش از بحران باقی مانده است که بیانگر تداوم نگرانیها درباره پایداری عرضه و اثرات احتمالی اختلالات زنجیره تامین است.
در بازار سهام، این شوک مثبت به انرژی اثر معکوس داشت. شاخصهای سهام جهانی رشد قابلتوجهی را تجربه کردند. شاخص STOXX ۶۰۰ اروپا حدود ۳.۶درصد افزایش یافت و بازارهای آمریکا و آسیا نیز رشدهای مشابهی ثبت کردند. بخشهایی مانند حملونقل، گردشگری و فناوری بیشترین بهره را از کاهش قیمت انرژی بردند، زیرا کاهش هزینه سوخت مستقیما به سودآوری این صنایع کمک میکند، درحالیکه سهام شرکتهای نفتی با افت مواجه شدند، زیرا کاهش قیمت نفت حاشیه سود آنها را تحت فشار قرار داد. این چرخش نشاندهنده بازتنظیم سریع پرتفوی سرمایهگذاران از داراییهای مبتنی بر بحران به داراییهای رشد محور است و نشانهای از اعتماد نسبی بازارها به کاهش ریسک کوتاهمدت دارد.
در بازارهای مالی کلان، کاهش قیمت انرژی بهطور مستقیم بر انتظارات تورمی اثر گذاشته است. با فروکش کردن فشارهای تورمی کوتاهمدت، احتمال کاهش نرخ بهره توسط فدرالرزرو افزایش یافته و انتظارات بازار از سیاستهای انقباضی به سمت سیاستهای تسهیلیتر تغییر کرده است. همزمان، بازده اوراق قرضه کاهش یافته و جریان سرمایه به سمت داراییهای امن مانند طلا و اوراق خزانه افزایش یافته است، که نشاندهنده تداوم احتیاط سرمایهگذاران است و نگرانیها از شوکهای اقتصادی بعدی را منعکس میکند.
با این حال، تحلیل عمیقتر نشان میدهد که این بهبود صرفا یک واکنش هیجانی به تحولات ژئوپلیتیک بوده است و نه نشانهای از تغییر بنیادین در اقتصاد جهانی. زیرساختهای انرژی در خاورمیانه همچنان آسیبدیدهاند و اختلالات زنجیره تامین، از جمله توقف بخشی از صادرات LNG و محدودیتهای حملونقل، هنوز بهطور کامل برطرف نشدهاند. علاوه بر این، حدود هزار کشتی همچنان در منطقه گرفتار هستند که نشانهای از تداوم اختلال در تجارت جهانی و فشار بر زنجیرههای تامین است.
از منظر ریسکهای پیشرو، بازارها با سه عدمقطعیت اصلی مواجهاند: نخست، شکنندگی آتشبس و احتمال بازگشت تنشها؛ دوم، مسیر آتی قیمت انرژی و اثر آن بر تورم جهانی؛ و سوم، واکنش سیاستگذاران پولی به این شرایط متغیر و ناپایدار. تجربه ماههای گذشته نشان داده که شوکهای ژئوپلیتیک میتوانند بهسرعت قیمتها را دچار نوسانهای شدید کنند و حتی خطر رکود تورمی را افزایش دهند، بنابراین سرمایهگذاران باید به هرگونه سیگنال جدید از منطقه حساس خلیج فارس توجه ویژه داشته باشند.
در جمعبندی، وضعیت بازارهای جهانی در روز گذشته را میتوان نوسانات ناشی از کاهش ریسک توصیف کرد؛ جایی که کاهش تنشهای ژئوپلیتیک به رشد سهام و افت نفت انجامیده است، اما بنیانهای اقتصادی همچنان وابسته به تحولات سیاسی باقی ماندهاند. بنابراین، چشمانداز کوتاهمدت مثبت ولی ناپایدار است و چشمانداز میانمدت همچنان با عدمقطعیت بالا همراه است و پیشبینی دقیق مسیر بازارها بدون توجه به تحولات ژئوپلیتیک دشوار خواهد بود.
واکنش کوچک گواهی سپرده
با اعلام آتشبس میان ایران و آمریکا و احتمال برگزاری دیدار میان مقامات تهران و واشنگتن در اسلامآباد، قیمت دلار با افت بیش از ۴.۷ درصدی به کانال ۱۵۲ هزار تومان رسید، که بیشترین کاهش روزانه طی هفتههای اخیر محسوب میشود. با این حال، نزدیکشدن قیمت هر انس طلای جهانی به مرز ۴ هزار و ۸۰۰ دلار، سبب شد تا گواهیهای سپرده برای افت بیشتر قیمت مقاومت نشان دهند.
گواهی سپرده طلا در بورس کالا، با کاهش ۰.۷۶درصدی به ۲میلیون و ۴۷۹ هزار تومان رسید که معادل ۲۴میلیون و ۷۹۰ هزار تومان طلای ۲۴ عیار است. ارزش ذاتی هر گواهی سپرده شمش طلا حدود ۲میلیون و ۳۶۰ هزار تومان است. برخلاف روز سهشنبه که حباب منفی این گواهی مشاهده شد، روز گذشته شاهد تغییر جهت حباب گواهی سپرده از منفی به مثبت بودیم و این امر نشاندهنده بازگشت اعتماد نسبی معاملهگران به ابزارهای سرمایهگذاری امن است.
صندوقهای طلا که در ابتدای روز با نوسان منفی بیش از ۳ درصدی همراه شده بودند، در دقایق پایانی به افت در کانال یکدرصد رضایت دادند، اما همچنان حباب ذاتی این صندوقها منفی است و نشان میدهد سرمایهگذاران به دلیل ریسکهای کوتاهمدت، هنوز با احتیاط عمل میکنند.
در گواهیهای نقره نیز افت قابلتوجهی دیده نشد. قیمت هر گواهی سپرده شمش نقره با کاهش ۰.۱۷درصدی به ۴۲۱ هزار تومان رسید و حباب این گواهی سپرده همچنان مثبت است. با توجه به قیمت نقره ۷۷دلاری در بازارهای جهانی، قیمت تابلوی گواهی نقره بیش از ارزش ذاتی آن نمایش داده میشود و سرمایهگذاران همچنان چشمانداز مثبتی نسبت به نقره دارند. روز گذشته صندوقهای نقره نه تنها با افت قیمت همراه نشدند بلکه در محدوده مثبت نوسان داشتند که نشاندهنده بازگشت نسبی اعتماد معاملهگران به این ابزارهای مالی است.
رکود در بازار فیزیکی
ابهامات پیرامون وضعیت کشور و تنشهای خاورمیانه همچنان رکود بر بازار فیزیکی بورس کالا حاکم است و حجم معاملات پایین باقی مانده است. در تالار صنعتی هر تن شمش روی با قیمت ۳۹۳میلیون تومان مورد دادوستد قرار گرفت و نسبت به هفتههای گذشته تغییر چندانی نکرد. هر تن سیمان نیز حوالی ۲میلیون و ۲۵۳ هزار تومان معامله شد که نشاندهنده ثبات نسبی در بازار مصالح ساختمانی است، اما عدمقطعیت سیاسی و اقتصادی موجب محدود شدن تعداد معاملات شده است.
در تالار فرآوردههای نفتی نیز تنها پالایش نفت اصفهان بخشی از محصولات گوگرد خود را عرضه کرد و سایر پالایشگاهها به دلیل نگرانی از تغییرات قیمت و ریسکهای ژئوپلیتیک، فعالیت محدودی داشتند. این وضعیت نشان میدهد که معاملهگران بازار فیزیکی هنوز به دنبال روشنتر شدن چشمانداز سیاستهای داخلی و بینالمللی هستند و رکود فعلی با نوسانات لحظهای قیمتها پیوند خورده است.
ترکیب کاهش قیمت نفت، نوسان محدود گواهیهای سپرده و رکود در بازار فیزیکی بورس کالا، نمایانگر وضعیت متناقض بازارها است؛ جایی که آرامش نسبی در بازارهای مالی و ارز وجود دارد، اما بازار فیزیکی و برخی صنایع هنوز در انتظار شفافیت و ثبات بیشتر هستند. این امر تاکیدی است بر این نکته که هرگونه تحلیل یا تصمیم سرمایهگذاری باید با در نظر گرفتن ریسکهای ژئوپلیتیک و اقتصادی اتخاذ شود و نمیتوان تنها به سیگنالهای مثبت کوتاهمدت اتکا کرد.
