شماره روزنامه ۶۵۳۶
|

چرا پیش‌بینی‌های کمبود منابع بارها اشتباه از آب درآمده‌اند؟

یک شرط‌بندی مشهور میان جولیان سایمون و پل ارلیک، دو شیوه متفاوت نگاه به منابع را نشان می‌دهد. ارلیک منابع را همچون یک کیک ثابت می‌دید، درحالی‌که سایمون باور داشت انسان‌ها راه‌هایی برای فراوان‌تر کردن منابع پیدا خواهند کرد. همان‌طور که سایمون پیش‌بینی کرده بود، به لطف بازارها و خلاقیت انسانی، قیمت…

رقابت‌پذیری با تعرفه حفظ نمی‌شود؛

رویکرد دولت به صنعت فولاد بریتانیا همواره چیزی میان خوش‌بینی لجوجانه و تزلزل‌ناپذیر و دست‌وپا زدن‌های هراسانه یک فرد در حال غرق شدن که به دنبال هر وسیله نجاتی چنگ می‌زند، به نظر رسیده است. یک ناظر بسیار خوش‌بین ممکن است استدلال کند که دولت همواره هدفی کاملا روشن داشته است: حفظ صنعت فولاد بریتانیا…

اخبار اندیشه روزنامه شماره ۶۵۲۱

    شنبه، ۱۶ اسفند ۱۴۰۴
  • ثروت و فرصت‌ها در جهان و ایران چگونه توزیع می‌شوند؟

    روزنامه شماره ۶۵۲۱

    نابرابری بی‌رحم

    التهابات گسترده سیاسی و اجتماعی امروز، بی‌تردید ریشه در دهه‌ها انباشت نابرابری‌های شدید اقتصادی، اجتماعی و سیاسی دارد. نابرابری در ثروت و درآمد، نابرابری‌های منطقه‌ای، نابرابری در دسترسی به مراقبت‌های بهداشتی مطلوب، نابرابری در دسترسی به آب آشامیدنی سالم، نابرابری در برخورداری از نمایندگی سیاسی، نابرابری‌های قومی-نژادی، نابرابری جنسیتی و نابرابری مذهبی، همگی ابعاد گوناگون و درهم‌تنیده این وضعیت‌ هستند. مجموعه این ناهنجاری‌ها همچون خوره‌ای به جان پویایی و همبستگی جوامع افتاده‌اند، ریشه‌های اعتماد اجتماعی را تضعیف کرده‌اند و ضرورت اتخاذ اقدامات بنیادین و عاجل را دوچندان ساخته‌اند. پذیرش واقعیت وجود این نابرابری‌ها و دستیابی به درکی دقیق از مختصات آن‌ها، نخستین گام در مسیر تحولات اساسی در حوزه‌های مرتبط خواهد بود.
  • اقتصاد سیاسی بودجه‌های غیرمولد در ساختار اقتصاد ایران

    بودجه عمومی در هر کشور ابزار اصلی دولت برای تخصیص منابع، اولویت‌بندی نیازها و هدایت اقتصاد ملی است. اما در ایران، ساختار بودجه سال‌هاست با پدیده‌ای مواجه است که در ادبیات اقتصاد سیاسی به‌عنوان رانت‌های پنهان، دستگاه‌های کم‌بازده و مصرف‌کنندگان غیرمولد منابع عمومی شناخته می‌شود. این دستگاه‌ها که به دلایل تاریخی، سیاسی یا ساختاری در لایه‌های مختلف بودجه جا خوش کرده‌اند، بدون ایجاد بازدهی مشخص، سهمی ثابت یا رو به افزایش از منابع مالی دولت دریافت می‌کنند. در نتیجه، بخش مهمی از درآمدهای عمومی به جای اختصاص به حوزه‌های مولد مانند آموزش، سلامت، زیرساخت‌ها و فناوری، صرف هزینه‌هایی می‌شود که اثر توسعه‌ای قابل سنجشی ندارند.
۱